De belangrijkste behoefte van gevoelige kinderen – Leony Vandebelt

De belangrijkste behoefte van gevoelige kinderen

Elk kind is anders, elk kind heeft andere behoeftes. Toch is er een hele sterke behoefte die gevoelige kinderen delen: echt gezien en gehoord worden.

Natuurlijk komen de basisbehoeftes eerst: eten, drinken, slapen, veiligheid. Maar daarna is dit de sterkste emotionele behoefte.

Als je zelf gevoelig bent dan kun je je er allicht iets bij voorstellen:

Het gevoel dat je krijgt als iemand jou echt ziet voor wie je echt bent. Iemand bij wie je helemaal jezelf mag zijn, onvoorwaardelijk, ook als je sterke gevoelens hebt of zelf vind dat je raar bent. Iemand van wie jij voelt dat hij of zij je echt begrijpt…

Alle kinderen (en volwassenen) willen graag gezien worden, maar voor gevoelige kinderen die een veel dieper innerlijke leven hebben en zich vaker niet begrepen voelen door de wereld is die behoefte extra sterk.


Hoe kun je er voor zorgen dat je gevoelige kind zich gehoord en gezien voelt?


Stap 1: Echte quality time & connectie

Het meest waardevolle wat je je kind kunt geven is je volledige aandacht. Die momenten waarop je je kind laat voelen dat je er even helemaal voor hem of haar bent. Dat je kind zo belangrijk is, dat jij het je volle aandacht geeft.

Boodschap die je kind voelt: “Ik zie jou. Jij bent belangrijk voor mij”

Je kunt de hele dag doorbrengen met je kind, maar heb je dan ook echt verbinding gemaakt?

Kinderen hebben die aandacht en verbinding nodig en als ze die niet voldoende ervaren gaan ze er om vragen – meestal niet op manieren die we als ouders als prettig ervaren. Als kinderen genoeg opgeladen zijn met echte aandacht kunnen ze daarna makkelijker alleen spelen of tijd zonder jou doorbrengen.

Mijn zoontje noemt dat zijn ‘mama-balkje’. Zoals het balkje op je telefoon wat aangeeft hoeveel procent er nog in de batterij zit. Als het mama-balkje vol is kan hij makkelijk inslapen of zichzelf vermaken, als het mama balkje leeg is dan is het tijd voor connectie.

Hoe snel het mama-balkje van jouw kind vol of leeg is, is afhankelijk van de leeftijd, je kind zelf en omstandigheden. Als je kind ziek is of bij spannende situaties bijvoorbeeld, dan loopt het balkje sneller leeg.


Stap 2: Gevoelens mogen er zijn:

Gevoelens zijn niet altijd logisch verklaarbaar of rationeel te begrijpen. Dingen waar je kind sterke gevoelens over heeft kunnen voor jou heel klein lijken, en andersom. Vooral jonge kinderen staan nog helemaal in verbinding met hun gevoel. Als ze verdrietig zijn dan is alles verdrietig, als ze boos zijn zijn ze met hun hele lichaam boos. Het is voor kinderen ontzettend behulpzaam als al die gevoelens er helemaal mogen zijn en geaccepteerd worden.

Boodschap die je kind voelt: “Je bent oké zoals je bent. Bij mij mag je helemaal jezelf zijn.”

Wij als volwassenen gaan niet altijd even handig of effectief met onze gevoelens om. We hebben geleerd om gevoelens weg te drukken, te rationaliseren of onszelf af te leiden met bijvoorbeeld eten, series kijken of verslavingen.

Maar gevoelens willen alleen maar gevoeld worden. Als ze helemaal de ruimte krijgen dan lossen ze uiteindelijk ook weer op en komen ze niet ergens vast te zitten.

Je weet misschien zelf hoeveel ruimte en opluchting je kunt voelen na een heftige huilbui.

So far so good.

Het wordt lastig om kinderen ruimte te geven voor hun gevoelens als we zelf niet comfortabel zijn met gevoelens. Het is moeilijk om te zien dat je kind vervelende gevoelens ervaart, dus het liefst willen we er voor zorgen dat ons kind zo snel mogelijk weer blij is.

We proberen een kind te overtuigen dat het wel mee valt:
“We zijn al heel lang in de speeltuin geweest en we kunnen morgen weer terug komen.”
“Het is maar 1 nachtje lieverd, ik zie je heel snel weer.”

Of af te leiden:
“Zullen we anders even samen een spelletje gaan doen?”

Of te onderhandelen:
“Ok, je mag nog 10 minuten opblijven maar dan wel zonder gezeur naar bed oké?”

In de hoop dat kinderen snel niet meer verdrietig of boos zijn.

Kinderen krijgen dan de boodschap mee dat verdrietig of boos zijn schijnbaar niet goed is en gaan zelf leren hun gevoelens te onderdrukken. Of dat jij niet met hun heftige gevoelens om kan gaan en dat ze daarom niet goed zijn of er niet mogen zijn.

Als je het zelf lastig vind als je kind bijvoorbeeld verdrietig of boos is kan het helpen om zelf eerst even een paar keer rustig en diep in te ademen. Dan te voelen, of tegen jezelf te zeggen: “Het is oké dat mijn kind hier verdrietig/boos over wordt. Dat wil niet zeggen dat ik het nu direct moet oplossen. Dit gevoel mag er gewoon zijn.”

En dan je kind laten voelen dat het oké is door iets te zeggen als: “Zo jij bent boos, goed zo, gooi het er maar uit. Het is ook echt heel stom.” Of: “Ik zie dat je verdrietig bent. Dat begrijp ik. Dat is ook helemaal niet leuk.” Of iets in jouw woorden wat past bij jou en jouw kind.

Je zult merken dat als kinderen echt de ruimte krijgen om even helemaal hun gevoel te voelen, dat er al vrij snel opluchting komt. Soms van het ene op het andere moment. “Zo, klaar!” En dan kun je samen kijken of je iets kunt doen of dat je ergens bij kunt helpen of dat je kind zelf een oplossing kan verzinnen.


Disclaimers:

  1. Natuurlijk is er niks mis mee als je je kind een keer laat opblijven en samen een spelletje doen is fantastisch. Het gaat er hier om of je zoiets doet omdat je wil dat je kind niet meer boos of verdrietig is en probeert om je kind zo snel mogelijk af te leiden van zijn of haar gevoel. Of dat je ruimte maakt voor het gevoel, het gevoel er mag zijn, en je daarna een spelletje gaat doen.
  2. Dat gevoelens er mogen zijn is niet hetzelfde als je kind overal zijn of haar zin geven. Daar bestaan op de een of andere manier nog wel eens misconcepties over. Tuurlijk mag je kind hartstikke teleurgesteld zijn dat we uit de speeltuin gaan. Dat is begrijpelijk. Spelen is leuk, iets loslaten waar je net fijn mee bezig bent is lastig, etc. Daar mag je best boos of verdrietig over zijn. Even om huilen of stampvoeten ofzo. Het betekent niet dat we daarom nu in de speeltuin blijven. Het betekent gewoon dat het oké is als je er sterke gevoelens over hebt dat we weg gaan.
  3. Gezond omgaan met gevoelens en gevoelens er laten zijn wil niet zeggen dat je die gevoelens op gedragsniveau ‘mag’ uiten zoals je wilt. Als ik me irriteer aan iemand in de supermarkt is het bijvoorbeeld erg prettig als ik die persoon niet gelijk ga slaan. Dus uiteindelijk leer je je gevoelens op een gezonde manier te uiten. Dat is niet hetzelfde als het gevoel wegdrukken, dat is hooguit de eerste impuls om uiting te geven aan dat gevoel controleren (ok, ik ga niet iemand slaan) en dan een gezonde uitweg vinden (ik kan wel: communiceren, stampvoeten, in m’n handen knijpen, thuis op een kussen slaan, etc, etc)
DELEN IS LIEF!

Leony Vandebelt

Leony is een internationale coach, teacher en auteur op het gebied van intuïtief opvoeden. Ze werkt met sensitieve ouders en ouders van sensitieve kinderen die op zoek zijn naar nieuwe inzichten en effectieve tools om kinderen bewust en positief op te voeden.